PPWR i 12 sierpnia 2026 r. Nie deklaruj zgodności z wymaganiami, które jeszcze nie obowiązują

12 sierpnia 2026 r. zaczną być stosowane pierwsze przepisy rozporządzenia PPWR. Jednocześnie przedsiębiorcy przygotowujący się do wdrożenia nowych obowiązków mierzą się z rosnącą niepewnością interpretacyjną. Z jednej strony Komisja Europejska nie opublikowała dotychczas praktycznych wytycznych dotyczących dokumentacji technicznej, oceny zgodności czy deklaracji zgodności UE. Z drugiej – na rynku coraz częściej pojawiają się oczekiwania dotyczące potwierdzania zgodności z pełnym zakresem wymagań PPWR, mimo że wiele z nich zacznie obowiązywać dopiero od 2030 r. lub później. By uspokoić nieco rynkową niepewność Polski Związek Przemysłu Kosmetycznego opublikował stanowisko wyjaśniające, jakie wymagania rzeczywiście będą stosowane od 12 sierpnia 2026 r. i na czym producenci kosmetyków powinni skoncentrować swoje działania w pierwszym etapie wdrażania rozporządzenia.

Rozporządzenie PPWR (Packaging and Packaging Waste Regulation) jest jednym z najważniejszych projektów regulacyjnych wynikających z Zielonego Ładu. Z uwagi na zbliżający się termin stosowania i jednocześnie niedostatek wytycznych, interpretacji i wypracowanej praktyki rynkowej, wokół przepisów PPWR narosło wiele nieporozumień, uproszczeń i niepewności prawnej.

W łańcuchu wartości opakowań często zdarzają się oczekiwania potwierdzania zgodności ze wszystkimi przepisami rozporządzenia PPWR, w tym z wymogami recyklowalności opakowań, minimalnej zawartości recyklatów czy przyszłymi ograniczeniami dotyczącymi określonych formatów opakowań. Tymczasem większość tych wymagań zacznie być stosowana dopiero od 2030 r. lub później, a Komisja nie opublikowała do tych wymogów niezbędnych aktów delegowanych i wykonawczych, które mają zawierać metodologie i kryteria stosowania przepisów PPWR.

Dlatego Polski Związek Przemysłu Kosmetycznego, wspólnie z ekspertami związkowej Grupy Roboczej „Opakowania w Zielonym Ładzie”, opracował stanowisko dotyczące zakresu stosowania PPWR od 12 sierpnia 2026 r. Dokument ma pomóc przedsiębiorcom skoncentrować działania na obowiązkach, które rzeczywiście będą miały zastosowanie w pierwszym etapie wdrażania rozporządzenia. Stanowisko jest dostępne nieodpłatnie dla wszystkich firm branży kosmetycznej – jako organizacja reprezentująca największą grupę przedsiębiorców sektora kosmetycznego mamy nadzieję, że pomoże ono uporządkować komunikację w łańcuchu wartości i zmniejszyć niepewność prawną wśród przedsiębiorców naszej branży.

Nie wszystkie wymagania PPWR od 2026 r.

Jednym z najczęściej powtarzanych błędów jest traktowanie PPWR jako zestawu, który w całości zacznie obowiązywać od 12 sierpnia 2026 r. Tymczasem w rzeczywistości rozporządzenie przewiduje stopniowe wdrażanie kolejnych obowiązków. Od 12 sierpnia 2026 r. stosowane będą przede wszystkim przepisy dotyczące substancji obecnych w opakowaniach, obowiązków wytwórców, procedury oceny zgodności, dokumentacji technicznej, deklaracji zgodności UE oraz deklaracji środowiskowych. Natomiast wiele najbardziej znanych wymagań środowiskowych PPWR, takich jak klasy recyklowalności, obowiązkowa zawartość recyklatów, ograniczanie pustej przestrzeni czy część wymagań dotyczących oznakowania, zacznie być stosowanych dopiero od 2030 r. lub później. Dla większości wymagań, które będą stosowane od 2030 r., Komisja Europejska nie opublikowała jeszcze aktów wykonawczych, metodologii czy szczegółowych kryteriów technicznych, które będą stanowiły podstawę oceny zgodności. Co za tym idzie – nie możemy obecnie rzetelnie potwierdzić zgodności z pełnym zakresem wymagań PPWR.

Nie deklaruj zgodności z wymaganiami, które jeszcze nie obowiązują.

Na co dzień przedsiębiorcy branży kosmetycznej spotykają się z pytaniami dotyczącymi zgodności opakowań z pełnym zakresem wymagań PPWR. Dotyczy to także recyklowalności opakowań, zawartości recyklatów czy wymagań związanych z minimalizacją opakowań.

Należy jednak podkreślić, że deklarowanie zgodności z wymaganiami, dla których nie obowiązują jeszcze przepisy wykonawcze ani szczegółowe kryteria oceny, jest przedwczesne i może rodzić istotne ryzyka regulacyjne. Przedsiębiorca składający oświadczenie o pełnej zgodności z całością przepisów PPWR bierze odpowiedzialność za deklarację, której nie jest obecnie w stanie zweryfikować i udowodnić w oparciu o obowiązujące przepisy i oficjalne metodologie. Ryzyko to jest szczególnie istotne w kontekście art. 14 PPWR, który od 12 sierpnia 2026 r. będzie regulował zasady stosowania deklaracji środowiskowych i zakazywał komunikacji, która może wprowadzać odbiorców w błąd. Z tego powodu – paradoksalnie – największym ryzykiem regulacyjnym związanym z PPWR w 2026 r. może okazać się nie tyle brak deklaracji zgodności, co składanie deklaracji dotyczących wymagań, których nie da się jeszcze ocenić w sposób obiektywny i zgodny z prawem.

Z perspektywy producentów kosmetyków warto więc dokonać jednoznacznego rozgraniczenia, które wymagania PPWR faktycznie będą stosowane i egzekwowane od sierpnia 2026 r. oraz wykorzystywanie kolejnych lat na przygotowanie portfolio opakowań do przyszłych wymagań środowiskowych.

Jakie elementy PPWR zaczynają obowiązywać od 12 sierpnia 2026 r.?

Do najważniejszych obowiązków, które będą stosowane od 12 sierpnia 2026 r., należą:

→ wymagania dotyczące substancji obecnych w opakowaniach (metale ciężkie, PFAS – dla opakowań żywności, substancje wzbudzające szczególne obawy);

→ obowiązki wytwórców, w tym związane z identyfikowalnością opakowań;

→ przeprowadzenie procedury oceny zgodności;

→ przygotowanie dokumentacji technicznej;

→ sporządzenie deklaracji zgodności UE;

→ wymagania dotyczące deklaracji środowiskowych i zakaz komunikacji wprowadzającej w błąd;

→ wybrane przepisy dotyczące opakowań wielokrotnego użytku.

W praktyce oznacza to, że PPWR od sierpnia 2026 r. będzie przede wszystkim projektem związanym z oceną zgodności, dokumentacją i zarządzaniem informacją w łańcuchu wartości. I to jest świetna okazja do zapoznania się z systemem oceny zgodności zawartym w PPWR na niewielkiej części wymagań tego rozporządzenia. Wówczas w 2030 r., gdy zaczną obo- wiązywać wszystkie główne wymogi PPWR, będzie już nieco łatwiej poradzić sobie z pełną oceną zgodności.

PPWR daje czas na zbudowanie procesów

Stopniowe wchodzenie w życie kolejnych wymagań daje branży możliwość zbudowania procesów związanych z zarządzaniem opakowaniami jeszcze przed rozpoczęciem stosowania najbar- dziej wymagających obowiązków środowiskowych. Najbliższe lata, tj. okres od 2026 do 2030 r., warto wykorzystać przede wszystkim na przygotowanie organizacji do gromadzenia danych, budowanie współpracy z dostawcami, wdrażanie procedur oceny zgodności i rozwijanie kompetencji związanych z dokumentacją opakowaniową. Dzięki temu przedsiębiorcy będą mogli lepiej przygotować się do kolejnych etapów wdrażania rozporządzenia

Pierwszy krok: analiza portfolio opakowań

Jak najlepiej przygotować się do wdrożenia PPWR przed 12 sierpnia 2026 r.? Warto rozpocząć od szczegółowej analizy stosowanych opakowań. Każdy przedsiębiorca powinien ziden- tyfikować, jakie opakowania wykorzystuje, z jakich materiałów są one wykonane, kto odpowiada za ich zaprojektowanie oraz jakie informacje są dostępne u poszczególnych dostawców. Warto uporządkować portfolio ze szczególnym uwzględnieniem poszczególnych rodzajów opakowań występujących w łańcu- chu dostaw. W przypadku produktów kosmetycznych mogą to być zarówno opakowania sprzedażowe (jednostkowe), opako- wania zbiorcze, jak i opakowania transportowe. Dodatkowo każde z nich może składać się z kilku elementów, takich jak bu- telka, słoik, pompka, zakrętka, etykieta, folia, kartonik czy wkładka – każdy z tych elementów może mieć innego wytwórcę. Z perspektywy PPWR istotne znaczenie mają również zastoso- wane materiały, w szczególności tworzywa sztuczne, papier i tektura, szkło, aluminium, stal czy materiały wielomateriałowe. Analiza powinna obejmować nie tylko samą konstrukcję opa- kowania, lecz także ustalenie, kto pełni rolę wytwórcy dla po- szczególnych opakowań oraz jakie informacje będą potrzebne do wykazania zgodności z wymaganiami PPWR. Dopiero na tej podstawie możliwe jest przeprowadzenie procedury oceny zgodności oraz przygotowanie dokumentacji technicznej i de- klaracji zgodności UE.

Wytwórca w rozumieniu PPWR – czyli kto?

Kluczową rolę w systemie PPWR odgrywa wytwórca, ponieważ to na nim spoczywa odpowiedzialność za zgodność opakowania z wymaganiami rozporządzenia. To on odpowiada za przepro- wadzenie oceny zgodności, przygotowanie dokumentacji tech- nicznej, sporządzenie deklaracji zgodności UE i wykazanie zgod- ności opakowania z obowiązującymi wymaganiami. Warto jednak pamiętać, że pojęcie „wytwórcy” w PPWR nie zawsze oznacza podmiot fizycznie produkujący opakowanie. W wielu przypad- kach wytwórcą będzie przedsiębiorca, który decyduje o projek- cie, właściwościach i specyfikacji opakowania oraz wprowadza produkt lub opakowanie pod własną marką. Oznacza to, że w przypadku produktów marek własnych odpowiedzialność za zgodność opakowania może spoczywać na podmiocie zlecają- cym projekt i produkcję produktu w opakowaniu. Prawidłowe ustalenie statusu wytwórcy jest więc punktem wyjścia do dal- szych działań związanych z wdrażaniem PPWR.

Dokumentacja i deklaracja zgodności – podstawą wykazania zgodności

Jednym z najważniejszych obowiązków wytwórcy w ramach PPWR będzie przeprowadzenie procedury oceny zgodności oraz przygotowanie dokumentacji technicznej i deklaracji zgod- ności UE. Dlaczego? Bo to właśnie te dokumenty będą stano- wiły podstawę wykazania, że opakowanie spełnia wymagania rozporządzenia mające zastosowanie w momencie jego wprowadzenia do obrotu. Przygotowanie dokumentacji będzie wymagało zgromadzenia szeregu informacji dotyczących zastosowanych materiałów, konstrukcji opakowania oraz spełnienia poszczególnych wymagań PPWR. Choć dokumentacja techniczna i deklaracja zgodności UE nie są dokumentami przeznaczonymi do automatycznego przekazywania wszystkim uczestnikom rynku, wytwórca musi być przygotowany do wykazania zgodności wobec właściwych organów nadzoru rynku. Z tego też powodu tak duże znaczenie ma prawidłowe ustalenie statusu wytwórcy oraz odpowiednio wczesne zorganizowanie procesu pozyskiwania danych od dostawców opakowań i materiałów opakowaniowych.

Prawo oczekiwania danych od dostawców

PPWR nie nakłada ogólnego obowiązku przekazywania deklaracji zgodności UE czy pełnej dokumentacji technicznej wszystkim uczestnikom rynku. Przewiduje jednak obowiązek dostawców – przekazywania informacji niezbędnych wytwórcy do wykazania zgodności opakowania. Zgodnie z art. 16 PPWR dostawcy opakowań i materiałów opakowaniowych mają obowiązek przekazywać informacje oraz dokumentację niezbędne wytwórcy do wykazania zgodności opakowania z wymaganiami rozporządzenia. Przedsiębiorcy przygotowujący się do pełnienia roli wytwórcy mają zatem prawo oczekiwać od swoich dostawców danych potrzebnych do sporządzenia dokumentacji technicznej oraz deklaracji zgodności UE. W nowej rzeczywistości regulacyjnej przygotowanie dokumentacji technicznej i deklaracji zgodności UE będzie wymagało znacznie bliższej współpracy pomiędzy uczestnikami łańcucha wartości niż dotychczas.

Kosmetyczni porządkują interpretację nowych obowiązków

Ze względu na liczne, występujące na rynku wątpliwości co do zakresu stosowania PPWR od 12 sierpnia 2026 r. Polski Związek Przemysłu Kosmetycznego, wspólnie z ekspertami pracującymi w Grupie Roboczej „Opakowania w Zielonym Ładzie”, przygotował stanowisko dotyczące zakresu stosowania PPWR od 12 sierpnia 2026 r. Celem dokumentu jest uporządkowanie pojawiających się na rynku interpretacji i wskazanie przedsiębiorcom, na których obowiązkach powinni skoncentrować się w pierwszym etapie wdrażania rozporządzenia. Skuteczne przygotowanie do nowych wymagań nie polega dziś na deklarowaniu zgodności z pełnym zakresem przyszłych obowiązków, lecz na budowie fundamentów, które pozwolą przedsiębiorstwom bezpiecznie przejść przez kolejne etapy transformacji rynku opakowań. A przed nami jeszcze wiele kolejnych lat wdrażania PPWR.

Stanowisko Polskiego Związku Przemysłu Kosmetycznego dotyczące zakresu stosowania PPWR od 12 sierpnia 2026 r. dostępne jest na stronie internetowej związku. Można też zeskanować kod QR i pobrać dokument:

O Polskim Związku Przemysłu Kosmetycznego (Kosmetyczni.pl)

Polski Związek Przemysłu Kosmetycznego jako jedyna organizacja w Polsce, reprezentuje i wspiera cele strategiczne przedsiębiorców wyłącznie branży kosmetycznej. Od 24 lat jest aktywnym głosem sektora w procesie stanowienia prawa. Skutecznie współpracuje na co dzień z instytucjami administracji polskiej i europejskiej, a razem z firmami członkowskimi wypracowuje i wdraża rozwiązania, które prowadzą do rozwoju polskiego rynku kosmetycznego, który dziś jest 5. w Unii Europejskiej.

Związek należy do Cosmetics Europe – europejskiej organizacji branżowej i Konfederacji Lewiatan – najbardziej wpływowej organizacji pracodawców w Polsce. Angażuje się też w działania budujące pozycję sektora za granicą – wspiera promocję eksportu polskich kosmetyków, buduje sieć partnerstw i wspólnie z partnerami znosi bariery w handlu międzynarodowym. Organizacja pełni również funkcję platformy wymiany doświadczeń – edukuje i szkoli firmy, podnosząc jakość całego sektora. Od 20 lat prowadzi też projekt społeczny Fundacja Piękniejsze Życie.

Związek skupia blisko 280 firm, w tym producentów i dystrybutorów kosmetyków, laboratoria, firmy doradcze i ośrodki dydaktyczne, a także ich partnerów około branżowych – dostawców opakowań i surowców. Zrzesza i działa na rzecz zarówno startupów, małych, rodzinnych przedsiębiorstw, jak i dużych, międzynarodowych korporacji i największych polskich firm kosmetycznych, które w atmosferze wzajemnego szacunku i zaufania działają razem skutecznie, zachowując przy tym wszelkie zasady konkurencji. Więcej informacji na stronie www.kosmetyczni.pl.

Zobacz również: L’Oréal wybrał 13 firm do programu zrównoważonych innowacji L’AcceleratOR

Przejdź do artykułu